अमेरिकन डॉलरचे दर आणि यूएस ट्रेझरी उत्पन्नात सतत वाढ होत असूनही, सलग चौथ्या आठवड्यात सोन्याचे भावांनी नव्या उच्चांकावर मुसंडी मारली आहे. गेल्या वर्षांपासून रेकॉर्डवर रेकॉर्ड कायम करणारे सोने आता येत्या काही काळात आणखी तळपण्याची शक्यता आहे. इराण आणि इस्रायल यांच्यातील वाढत्या तणावामुळे सोन्याची झळाळी आणखी वाढू लागली आहे. तर जागतिक पातळीवर वाढलेल्या तणावाचा सर्वाधिक भार सोन्यालाच सहन करावा लागला आहे, याचा इतिहास साक्षी आहे. मध्यपूर्वेत तणाव वाढल्याने सोने आणि कच्च्या तेलाच्या (क्रूड ऑइल) किमतीही वाढू लागतील. सध्या जागतिक बाजारात सोन्याच्या किमतीने प्रथमच विक्रमी २,४०० डॉलर प्रति औंसचा टप्पा ओलांडला आहे.
MCX (मल्टी कमोडिटी एक्सचेंज) वर सोन्याचा दर शुक्रवारी एक हजार रुपयांपेक्षा जास्त वाढला आणि ७३,४६१ प्रति १० ग्रॅमच्या नवीन उच्चांकावर उसळला. त्याचप्रमाणे, शुक्रवारच्या सत्रात चांदीची किंमतही MCX वर ८५,०५१ रुपये प्रति किलोच्या नवीन शिखरावर पोहोचली आहे. यूएस डॉलरचे दर आणि ट्रेझरी उत्पन्नात वाढ होऊनही सोने आणि चांदीत गुंतवणुकीची मागणी वाढल्यामुळे दोन्ही मौल्यवान धातूच्या किंमती गगनाला भिडत आहेत, असे कमोडिटी मार्केट तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.
सोन्याच्या दरवाढीचे इराण-इस्रायल कनेक्शन
सराफा बाजारातील विषेशलाकांनुसार इराण-इस्रायल युद्धाच्या चर्चांमुळे मध्य पूर्वेतील वाढलेला तणाव, तर यूएस फेडच्या दर कपातीची शक्यता आणि चिनी केंद्रीय बँकेने आक्रमक सोन्याची खरेदीही सुरक्षित गुंतवणुकीत मागणीत वाढ होण्याचे तात्काळ कारण आहे. मध्यपूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे गुंतवणूकदारही सोन्याकडे वळले आहेत. त्यामुळे शुक्रवारी जागतिक बाजारात सोन्याची किंमत २.२% वाढून २,४२४.३२ डॉलर प्रति औंस झाली. तर चालू आठवड्यात सोन्याचे भाव एकूण ४ टक्क्यांनी वाढले असून भविष्यातही सोन्याचे दर वाढताना दिसत आहेत. त्याचप्रमाणे चांदीचा भावही ४% वाढून २९.६० डॉलर प्रति औंसवर पोहोचला असून २०२१ नंतर जागतिक बाजारात चांदीची ही सर्वोच्च किंमत आहे.
सराफा बाजारात सोन्याचा नवीन उच्चांक
दरम्यान, जगभरातील सोने-चांदीतील तेजीचा परिणाम भारतीय बाजारावही दिसून येत असून शुक्रवारी, दिल्ली सराफा बाजारात २४ कॅरेट सोन्याचा भाव १,०५० रुपयांनी वाढून ७३,००० रुपये प्रति १० ग्रॅम झाला जी आतापर्यंतचा ऑल-टाइम उच्चांक आहे. एवढेच नाही तर शुक्रवारी चांदीच्या दरातही १,४०० रुपयांनी वाढ झाली आणि प्रतिकिलो ८६,३०० रुपयांनी विक्री झाली.
सोन्याचे भाव आणखी किती वाढणार
केडिया ॲडव्हायझरीचे संचालक अजय केडिया यांनी काही दिवसांपूर्वी यावर्षी धनत्रयोदशीपर्यंत म्हणजेच नोव्हेंबर महिन्यात सोन्याचा भाव ७२ हजार रुपये प्रति १० ग्रॅमपर्यंत झेप घेण्याचा अंदाज व्यक्त केला होता. मात्र अद्याप एप्रिल महिन्याच्या पहिल्या पंढरवाड्यातच सोन्याने अंदाज खरा ठरवला आहे. सोन्याच्या दरवाढीवर आता मध्यपूर्वेतील एक नवीन जागतिक संकट देखील गुंतवणूकदारांसमोर उभे आहे, त्यामुळे चालू वर्षाच्या अखेरीस सोन्याची किंमत एक लाखांच्या आसपास आहे.
सोन्यात दरवाढीचा कल
एचडीएफसी सिक्युरिटीजचे संशोधन विश्लेषक सौमिल गांधी म्हणाले, ‘पश्चिम आशियात वाढलेला तणाव आणि इराणच्या सीरियातील दूतावासावर इस्रायली हल्ल्याचा बदला घेण्याच्या भीतीच्या पार्श्वभूमीवर सुरक्षित गुंतवणूक पर्याय म्हणून सोन्याची मागणी वाढली आहे. हा वेग आणखी वाढेल, त्यामुळे सोन्याच्या किमतीही झपाट्याने वाढतील.’ त्याचप्रमाणे, शेअरखान बाय बीएनपी परिबा येथे मूलभूत चलने आणि कमोडिटीजचे सहयोगी व्ही.पी. म्हणाले की, ब्रिटन आणि जर्मनीकडून जाहीर होणारी आगामी आर्थिक आकडेवारी तसेच चीनमधील व्यापाराची आकडेवारी सोन्याच्या किमतीची पुढील दिशा ठरवेल. मात्र, वेगाने बदलणाऱ्या जागतिक बाजारपेठेमुळे सध्या सोन्याची किंमत कमी होण्यास वाव नाही. तर चांदी २०२४ मध्ये एक लाख रुपयांचा आकडाही ओलांडू शकते, जी सध्या ८६ हजार रुपयांवर आहे.’
